Ders kitabında dizgi, ünite yapısının tutarlı görünmesidir. Dizgi AI'da “Ders kitabı (klasik)” tasarımı serif yazı tipi, ince çizgiler ve sakin bir sayfa verir; “1. BÖLÜM - ÜNİTE ADI” biçimli başlıklar bölüm bandına dönüşür, dipnotlar sayfa altına dizilir ve içindekiler eklenebilir. Fihrist (dizin) otomatik üretilmez.
Bu yazı, ders ve sınav kitaplarında başlık, kutu, tablo rehberini tamamlar; orada başlık düzeyleri ve genel sınırlar anlatılıyor. Burada ünite kitabı olarak düşünülen, öğrencinin bölüm bölüm çalıştığı kitabı ele alıyoruz.
Ünite ve bölüm açılışı
Bölüm adını Word'de “Başlık 1” stiliyle yazın. “1. BÖLÜM - ADI” ya da “1. Bölüm: Adı” gibi yazılmış başlıklar tasarımlarda bölüm bandı olarak (üstte “1. BÖLÜM”, altında ad) dizilir. Düz metinden yüklüyorsanız “BÖLÜM”, “KISIM” ya da “ÜNİTE” ile başlayan satırlar kesin başlık sayılır. İsterseniz bölümlerin hep sağ (tek) sayfada başlamasını ve sayfa üstünde bölüm adı görünmesini seçebilirsiniz.
“Klasik” tasarım ne sunar?
Tasarım ekranında “Ders kitabı (klasik)” şöyle tanımlanır: tırnaklı yazı, ince çizgiler, sakin sayfa. Tablolarda yalnızca yatay çizgiler kullanılır, dipnot ayracı kısa bir çizgidir ve düz metin yüklerken tasarım seçmediyseniz bu tasarım kendiliğinden uygulanır. Renk gerekmiyorsa siyah-beyaz çıktı varsayılandır; renkli baskı için palet seçimi ayrıca yapılır.
Özet, ipucu ve diğer kutular
Dizgi AI şu kutu türlerini tanır: Dikkat, Örnek, Büyüteç, Gözden Kaçırma, Özet ve İpucu/Hatırlatma; bir de bölüm başlığı bandı vardır. Kutu olması için üç yol var:
- Word'de paragrafa “Özet”, “Bölüm Özeti”, “İpucu”, “Hatırlatma”, “Dikkat”, “Önemli”, “Uyarı”, “Örnek”, “Büyüteç” ya da “Gözden Kaçırma” adlı bir paragraf stili uygulamak.
- Paragrafı kalın bir etiketle başlatmak: Özet:, İpucu:, DİKKAT:.
- Kendi stil adlarınızı kitap ayarında bir kutu türüne eşlemek (“Word'deki kutu stil adlarınız” alanı).
Tez ya da kitabın başındaki “ÖZET” başlığı bilerek kutu yapılmaz. Kutuların görünümü seçtiğiniz tasarıma bağlıdır; hangi türlerin kutu olacağını da kapatıp açabilirsiniz. Özet ve ipucu kutuları görece yeni eklendi ve gerçek yayınevi Word dosyalarının stil adlarıyla henüz geniş çapta denenmedi; kutu beklediğiniz yerde düz paragraf görürseniz stil adını eşleme alanına yazın.
Tablolar
Word'de gerçek tablo olarak kurulan tablolar dizilir; tasarıma göre başlık satırı biçimlenir. “Tablo yazısı daha küçük” seçeneği geniş tablolara yardımcı olur. Uzun tablolar sayfalara bölünür ve başlık satırı her sayfada yinelenir; karmaşık tablolar (birleşik hücreler gibi) bugün zayıf noktalarımızdan biridir, ayrıntı için ders ve sınav kitabı rehberine bakın.
Dipnotlar
Word dipnotları sayfa altında numaralı olarak dizilir. “Dipnotlar daha küçük” seçeneğiyle dipnot yazısı küçültülebilir; “Blok alıntılar italik” seçeneği alıntıları ayırmak içindir. Dipnotlu uzun bir ders kitabını kontrol ederken özellikle sayfa sonlarında dipnot sürekliliğine bakın.
İçindekiler ve fihrist
İçindekiler sayfası bir onay kutusuyla eklenir ve derinliği 1, 2 ya da 3 düzey olarak seçilebilir; seçmezseniz iki düzeydir. İçindekiler Word başlık stillerinden üretilir, bu yüzden stil kullanmak şarttır. Fihrist (dizin) otomatik oluşturulmaz. Dizin gerekiyorsa matbaa öncesi aşamada yayınevinizle birlikte hazırlanmalıdır.
Kapak ve künye
Kitap bilgileri ekranında kitap adı, yazar, baskı yılı, ISBN ve künye alanları vardır; ön sayfalar (kapak, iç kapak, künye) bu bilgilerle dizilir. Kendi kapak tasarımınızı göndermek istiyorsanız bunu işaretleyebilirsiniz; bu durumda Dizgi AI kapağı dizmez, yalnızca notunuzu saklar.
Önerilen yol
- Başlıkları ve kutuları Word'de stil olarak işaretleyin.
- “Ders kitabı (klasik)” tasarımıyla dizin; içindekiler derinliğini seçin.
- Kutu, tablo ve dipnotlu sayfaları gözle kontrol edin.
- Matbaaya gitmeden kontrol listesinden geçin. Dizgi AI deneme aşamasındadır; çıkan PDF'i matbaaya göndermeden önce siz ya da yayınevi kontrol etmelidir.
Sık sorulan sorular
Ders kitabı için hangi tasarım önerilir?
Sakin bir ders kitabı görünümü için “Ders kitabı (klasik)”; güçlü kutular ve bölüm bandı için “Sınav kitabı (konu anlatımı)”; daha sade bir görünüm için “Modern sade”.
Özet ve ipucu kutuları nasıl oluşur?
Word'de “Özet” ya da “İpucu” adlı bir paragraf stili uygulayarak ya da paragrafı kalın “Özet:” / “İpucu:” etiketiyle başlatarak. Kendi stil adlarınızı kitap ayarında bir türe eşleyebilirsiniz.
İçindekiler otomatik gelir mi?
Evet, seçerseniz. Word başlık stillerinden üretilir; derinlik 1, 2 ya da 3 düzey seçilebilir.
Fihrist (dizin) hazırlanır mı?
Hayır. Dizin otomatik oluşturulmaz.
Dipnotlar nasıl dizilir?
Sayfa altında numaralı olarak. Dipnot yazısını küçültme seçeneği vardır.